Güçlü cannabis kokusunun gelmesi durumunda bile, polisler hakim kararı olmaksızın bir eve giremez ve arama yapamaz. Ceza hukuku soruşturmasında, soruşturma makamları tarafından anayasa ile korunan alanlara müdahale söz konusu olmaktadır. Bu müdahaleler örneğin soruşturma için gerekli olan telekomünikasyon gözetimi veya ev aramaları olabilir.
📑 Inhaltsverzeichnis
Ancak bu önlemler her zaman anayasaya aykırı değildir. Belirli koşullar altında, özellikle somut müdahale orantılı ise, temel hak ihlalleri haklı gösterilebilir.
Bu nedenle ceza yargılamasında, devlet hukuku ilkesinin korunması için mutlaka uyulması gereken bir dizi temel ilke ve özel usul kuralları geçerlidir. Bununla birlikte, soruşturma makamları tarafından sık sık usul hataları yapılmakta ve bağımsız mahkemeler bunların yasal sonuçlarına karar vermektedir. Genel olarak, soruşturmadaki hatalar şüpheli lehine sonuç doğurabilir. Bunun içinde ispat yasağı adı verilen özel bir rol bulunmaktadır. Ceza yargılamasında ispat toplama yasağı ile ispat kullanma yasağı arasında ayırım yapılabilir.
İspat Toplama Yasağı Nedir
İspat toplama yasağı, ispatı belirli bir şekilde toplama yasağıdır. İspat toplama yasağı örneğin yasak sorgu yöntemlerinin kullanılmasına ilişkin olarak mevcuttur; bunlara işkence, eziyet veya hipnoz dahildir. İşkence, eziyet veya hipnoz yoluyla itiraf zorlamak yasaktır.
İspat Kullanma Yasağı Nedir
Öte yandan, ispat kullanma yasağı temelinde işlenen bir usul hatasına tepki verir ve böylelikle ceza yargılamasında şüphelinin korunmasına hizmet eder. Bir ispat kullanma yasağı, ispat toplama yasağının ihlali nedeniyle meydana gelebilir. İspat kullanma yasağı ile ilgili olarak doğrudan bir ihlal edilen ispat toplama yasağına tepki verir.
Ancak her hukuka aykırı ispat toplaması da ispat kullanma yasağına yol açmaz. Bunun nedeni, suçların aydınlatılması için gerekli olan soruşturma makamlarının devlet çıkarı ile bu soruşturma önlemlerinden etkilenen vatandaşın çıkarı arasındaki dengelenmedir. Ayrıca, hukuka aykırı ispat toplaması nedeniyle ispat kullanma yasağının daha sonra dolaylı olarak elde edilen ispat araçlarına da uzanması ve böylece bir tür uzaktan etki oluşturması kuralı Almanya’da da mevcut değildir. Bu yaklaşım ise ABD hukuku’nda mevcuttur ve „zehirli ağaçtan meyveler“ doktrini olarak tanımlanır. Söz yerinde olmak gerekirse, orada ispat kaynağına hukuka aykırı bir erişim, kaynağın kendisinin „zehirlenmesine“ ve hatta ondan elde edilecek meyvelerin „zehirlenmesine“ yol açar ve sonuç olarak bunlar da kullanılamaz hale gelir.
Dengeleme Doktrini
Alman ceza yargılamasında ise, muhtemel bir ispat kullanma yasağının varlığı ve kapsamının belirlenmesi için usul ihlalinin ağırlığı ve şüphelinin yasal olarak korunan alanına olan anlamı, devlet çıkarının ceza adalesinin işlevselliği ile dengelenmelidir. Bu konuda „dengeleme doktrini“ olarak adlandırılan bir ilke söz konusudur; bu ilke özellikle Alman Federal Mahkemesi’nin kararları tarafından pek çok bireysel davada şekillendirilmiştir. Böyle bir dengeleme, kanun belirli bir usul durumu için açık bir ispat kullanma yasağı öngörmediğinde yapılmalıdır. Düzenli olarak, hakim kararı olmaksızın, yani hukuka aykırı yapılan bir ev aramasında ilgili ispat araçları güvenlik altına alındığında ve bunlar suçların işlenmesi göstergesi olduğunda böyle bir dengeleme durumu ortaya çıkar.
Koridorda Cannabis Kokusu
Berlin Tiergarten Amts Mahkemesi, 22 Ocak 2015 tarihli kararında – (248b Cs) 274 Js 5378/13 (16/14) ev aramalarının bağlamında hakim kararı zorunluluğunun önemini bir kez daha açıklığa kavuşturmuştur. İki polis memuru, apartmandan güçlü cannabis kokusu aldıktan sonra bir ev sahibinden ev araması amacıyla dairenin kapısını tamamen açmasını istemiştir.
Etkilenen kişi reddedip memurları ittikçe, bu memurlar güç kullanarak eve girmiş ve içinde birkaç cannabis bitkisi ile yaklaşık 50 gram hasat edilmiş THC içerikli yaprak materyali bulmuştur. Polis memurları ani arama işlemini acil durum tehlikesiyle haklı göstermişleridir. Amts Mahkemesi Tiergarten, kararında aramayı hukuka aykırı ilan etmiştir. Ev araması temel olarak hakim kararı gerektirmektedir. Yalnızca istisnai durumlarda hakim kararı olmaksızın arama yapılmasına izin verilir. Bununla birlikte, yalnız cannabis kokusu böyle bir istisnai durumu haklı gösteremez.
Amts Mahkemesi için, etkilenen kişinin cannabis ürünlerini muhtemel ispat araçları olarak uzaklaştırmak veya yok etmek üzere olduğuna dair hiçbir gösterge yoktur; bu acil durum tehlikesini oluşturmuş olurdu. Mahkeme için, polis memurlarının eve girmeden önce karar vermeye yetkili bir hakim veya en azından yetkili bir savcıyla iletişime geçmeyi denemeyişleri de anlaşılmaz; özellikle Berlin’de yargısal hazırlık hizmeti mevcuttur ve burada gerekli karar zamanında alınmış olabilirdi. Son olarak, Amts Mahkemesi mevcut davada, kasıtlı bir ihlalden söz etmese de, polis memurları tarafından hakim kararı zorunluluğunun açık bir kötü anlaşılmasından söz etmektedir. Ayrıca, yapılan polis müdahalesinin orantılılığına ilişkin temel kuşkular ortaya koymaktadır.
Cannabis kokusundan dolayı yapılan ev araması olayında, Amts Mahkemesi Tiergarten, şüphelinin haklarının öylesine ihlal edildiğini görmüştür ki, çelişkili çıkarları dengeledikten sonra, güvenlik altına alınan cannabis bitkilerine ilişkin bir ispat kullanma yasağı kabullenmiştir. Bu, şüphelinin ceza yargılamasında olumlu sonuçlanırken, güvenlik altına alınan bitkiler mahkemenin söylemleri uyarınca müsadere edileceğinden yine de kendisine iade edilmemektedir.
Ev araması sırasında şüpheli, avukat desteğine hakkı vardır. Polis bir ev araması yapacak olursa, davanın en iyi durumda iştirak edebilecek ve idari işlemin yasallığını denetleyebilecek bir savunmacıya derhal danışmak tavsiye edilir.
Branchen-Update
News, Analysen und Reportagen — mehrmals im Monat direkt in dein Postfach.
Folge uns
